Crisis-situaties in de GGZ - Is dat wel zo anders dan in de somatiek: verschil tussen versies

Uit Wiki HOVUmc
Ga naar: navigatie, zoeken
k
 
Regel 56: Regel 56:
 
'''Onderwijsactiviteit / Op de TKD:'''  
 
'''Onderwijsactiviteit / Op de TKD:'''  
 
'''Inleiding aan de hand van PP-presentatie:'''
 
'''Inleiding aan de hand van PP-presentatie:'''
* Zie samenvatting van het boek ‘Praktijkboek Crisis-interventie’.
+
* Zie samenvatting van het boek ‘Praktijkboek Crisis-interventie’ [[:Media:Crisis_Interventie_SV.pdf|PDF-document]].
* Zie [[:Media:Presentatie WorkShop Crisis-Management.pptx|Korte Powerpoint-presentatie]]
+
* Zie de [[:Media:Presentatie WorkShop Crisis-Management.pptx|Korte Powerpoint-presentatie]], als kapstok voor het oefenen.
 
'''Oefenen d.m.v. rollenspellen:'''
 
'''Oefenen d.m.v. rollenspellen:'''
 
* Op een van de dia’s in de presentatie staat een eenvoudige casus van. Dit is een prima casus om te oefenen. Het is, bij het aanleren van nieuwe vaardigheden, goed om te beginnen met een eenvoudige casus. Pas als je dat goed af gaat kun je proberen of het ook lukt  bij ingewikkeldere casuïstiek.
 
* Op een van de dia’s in de presentatie staat een eenvoudige casus van. Dit is een prima casus om te oefenen. Het is, bij het aanleren van nieuwe vaardigheden, goed om te beginnen met een eenvoudige casus. Pas als je dat goed af gaat kun je proberen of het ook lukt  bij ingewikkeldere casuïstiek.
Regel 67: Regel 67:
 
* Noem enkele leerpunten van vandaag.
 
* Noem enkele leerpunten van vandaag.
 
* Noem bijvoorbeeld enkele  zinnen die je vandaag geleerd hebt en die handig en effectief zijn bij het onderhandelen met de patiënt en de familie.
 
* Noem bijvoorbeeld enkele  zinnen die je vandaag geleerd hebt en die handig en effectief zijn bij het onderhandelen met de patiënt en de familie.
'''Onderwijsmaterialen/Benodigdheden:'''
 
* [[:Media:Presentatie WorkShop Crisis-Management.pptx|Korte Powerpoint-presentatie]], als kapstok voor het oefenen
 
* [[:Media:Crisis_Interventie_SV.pdf|PDF-document]] met samenvatting van het boek waaruit de theorie komt.
 
 
  </accordion>
 
  </accordion>
 
<accordion parent="accordion" heading="Casus 1: Mark, 25 jaar, student, depressief en suïcidale uitingen">
 
<accordion parent="accordion" heading="Casus 1: Mark, 25 jaar, student, depressief en suïcidale uitingen">

Huidige versie van 18 jun 2019 om 11:28


Leerlijn psychische klachten
Auteur

Anouk Bogers
Dick Walstock

Stage

CZ stage
GGZ stage
2e Huisartsstage

KBA

3. Acute psychiatrie

Competentie

Medisch handelen
Communicatie
Samenwerken
Professionaliteit

Toepassing

Praktijkleren
Onderwijsprogramma
Leergesprek

Relevantie

Crisis-situaties in de GGZ komen regelmatig voor, zeker tijdens de ANW-diensten. Door het vaak dwingende karakter van de hulpvraag worden deze situaties door veel aios (én huisartsen) als lastig ervaren. Ook in de somatiek komen geregeld crisis-achtige situaties voor. Tijdens de stages in het ziekenhuis en op de SEH heeft de aios geleerd hoe te handelen in dit soort situaties. Plotselinge verergeringen van klachten zijn bij een aantal somatische aandoeningen een te verwachten complicatie. In de GGZ óók. Is een GGZ-crisis nu wel zo veel anders dan in de somatiek?

Doelen

  • De aios weet welke communicatie- en behandelprincipes in crisis-situaties een rol spelen.
  • De aios weet hoe hij bij het managen van een crisis zélf uit de crisis kan blijven.

Subdoelen

  • De aios kent de overeenkomsten en verschillen tussen een somatische crisis en een GGZ-crisis.
  • De aios begrijpt de positie van de (hulpverlener bij de) crisisdenst en waarom zij bepaalde voorstellen doen of beslissingen nemen.
  • De aios kan de geleerde theoretische principes toepassen op een (meegenomen) casus

Gebruiksaanwijzing

Onderstaand onderwijsprogramma bevat een opzet voor de TKD met bijbehorende powerpoint en theoretische informatie uit 'Praktijkboek crisis-interventie'. Het onderwijs kan het beste door een docent gegeven worden, eventueel in samenwerking met een aios. De drie casus dienen voor oefening van het geleerde vanuit de praktijk en TKD.

Onderwijsactiviteit

Voorbereiding:

  • Laat de aios in de weken voorafgaand aan de TKD casuïstiek verzamelen, zowel over somatische, als over GGZ-crises.
  • Eventueel kunnen de aios ook aan de HAO naar ervaringen vragen.


Onderwijsactiviteit / Op de TKD: Inleiding aan de hand van PP-presentatie:

Oefenen d.m.v. rollenspellen:

  • Op een van de dia’s in de presentatie staat een eenvoudige casus van. Dit is een prima casus om te oefenen. Het is, bij het aanleren van nieuwe vaardigheden, goed om te beginnen met een eenvoudige casus. Pas als je dat goed af gaat kun je proberen of het ook lukt bij ingewikkeldere casuïstiek.
  • Oefenen in tweetallen:
    • Oefen 15 minuten, bespreek na en wissel vervolgens van rollen. Start het rollenspel bij het ‘bezweren van de crisis, sla de rest van het consult over!
    • Inventariseer als docent wat goed gaat en wat lastig is? Geef tips en ‘voorbeeld-zinnen’.
    • Nog een ronde van 2x15 minuten oefenen en wederom inventariseren.

Afsluiten en evalueren:

  • Noem enkele leerpunten van vandaag.
  • Noem bijvoorbeeld enkele zinnen die je vandaag geleerd hebt en die handig en effectief zijn bij het onderhandelen met de patiënt en de familie.

Situatie:

  • Mark heeft al 2 studies geprobeerd, maar het lukt niet om voldoende punten te behalen. Dat frustreert hem zeer.
  • Hij woont op een kamer in een studentenhuis. Hij heeft een vriendin.
  • Hij is al een tijdje onder behandeling geweest bij de POHGGZ, maar de problematiek lijkt toch wat ernstiger en wat dieper te zitten. Mogelijk is er sprake van persoonlijkheidsproblematiek. Hij is verwezen naar de S-GGZ voor diagnostiek en psychotherapie. Daar is echter een behoorlijke wachttijd.
  • De afgelopen weken heeft zijn familie 2x in een weekenddienst de HAP gebeld ivm suïcidale uitingen van hem. De crisisdienst werd ingeschakeld en deze hebben ‘niets’ gedaan.
  • Nu bellen de ouders weer, ze zitten in het buitenland en Mark heeft hen weer gebeld met suïcidale uitingen…….

Aanpak:

  • Mark wil niet dood, maar af en toe ziet hij het niet meer zitten, raakt in paniek, voelt zich mislukt, slecht, zielig, etc.
  • Wat is er buiten beschouwing gebleven? Wat zou een oplossing kunnen zijn? De oplossing bleek het volgende:
    • Als Mark zich zo slecht voelt, durft hij alleen zijn familie daar mee te belasten.
    • Zijn zus kwam een keer toen hij zich zo rot voelde, samen met een vriendin. Toen vond hij dat hij zich moest vermannen en zich normaal gedragen. Zijn stemming verbeterde daardoor ook, de suïcidale gedachten verdwenen.
    • Dus: bij familie laat hij zich wél gaan, laat hij zich meevoeren de put in, bij vreemden kan hij zichzélf uit dat moeras trekken.
    • Afspraak met hem gemaakt: als je weer zo in de put terecht komt cq. dreigt te komen, zoek dan ‘vreemden’ op en niet je familie.
    • Daarna ook samen met hem gekeken welke ‘vreemden’ hij kent en die daarvoor geschikt zijn.

Situatie:

  • Mw. Olonga is een alleenstaande vrouw uit Senegal. Ze woont sinds een jaar of 10 in Nederland, spreekt slecht Nederlands maar wel redelijk Engels.
  • Ze heeft een gecompliceerde heupfractuur die ze niet mag belasten. Ze woont op een flatje 3-hoog, zonder lift. Ze kan daar niet revalideren. Om die reden verblijft ze op een ‘logeerkamer’(nu heet dat ELV) in een verzorgingshuis tussen de 80-plussers.
  • Ze verblijft daar inmiddels 2x 6 weken, de maximale termijn.
  • Ze is bekend met persoonlijkheidsproblematiek en gebruikt dagelijks alcohol.
  • Het grote probleem is dat het personeel van het verzorgingshuis niet met haar gedrag overweg kan. Mw. Is agressief tegen personeel, werkt niet mee aan de revalidatie, drinkt dagelijks fors alcohol. Zo kan het niet langer! Mw. moet nú wég! Ze willen haar op straat zetten! Nú! Dus… Dokter dóe er wat aan.
  • De eigen huisarts was 3wk op vakantie. Ik kwam bij haar als waarnemend huisarts. Ik heb Mw. gesproken en vond haar inderdaad ‘moeilijk’. Maar ook werd me duidelijk dat de bejaardenverzorgsters niet goed wisten om te gaan met een 40 jarige Afrikaanse borderliner met een alcohol-probleem. Ik voelde me als huisarts erg onder druk gezet, zowel door patiënte als door het personeel. Hier moest écht wel een oplossing komen…..

Aanpak:

  • Ik besloot de crisisdienst te bellen voor overleg. Tijdens dat overleg met de medewerker van de crisisdienst werd me duidelijk dat ik een aantal zaken buiten beschouwing had gelaten:
    • Ik was óók in de crisis terecht gekomen. Ik zat er helemaal ín! Ik voelde me verantwoordelijk voor de oplossing. Er móest immers iets gebeuren en ík moest dat regelen.
    • De benodigde informatie voor een goede revalidatie was niet voorhanden: wat mocht ze wel en niet. Hoeveel mag ze wél belasten, etc.
    • Het verzorgingshuis had, zonder hulp in te roepen, 2x 6 wk laten verlopen. Het is niet netjes en professioneel om dan opeens van anderen een snelle fix te vragen voor een probleem dat ze zelf weken hebben laten sudderen.
    • Vervolgens heb ik het volgende gedaan:
      • Ik heb (het hoofd van) het verzorgingshuis gebeld met de mededeling dat ze zélf naar een oplossing moesten toe werken door deskundigen in te schakelen, zoals verslavingszorg en begeleiding vanuit de S-GGZ om haar gedrag in goede banen te leiden en/of een overplaatsing naar een andere instelling tot stand te brengen.
      • Ik heb de orthopeed gebeld en informatie gevraagd over het revalidatiebeleid.
      • Ik heb de informatie van de orthopeed gedeeld met het personeel en omgezet in praktische
  • Nachtdienst, Mw. Bekker belt, het gaat zo niet langer ze wil, ze vertelt een héél verhaal erbij……
  • Ze éist een opname, nu metéén!

Aanpak:

  • Wat is buiten beschouwing gebleven?
    • Wat is haar (korte termijn) doel? Haar doel was rust, eindelijk even rust.
    • Hoe waren haar voorgaande ervaringen met opnames? => Eigenlijk niet zo goed….
    • Wat heeft in het verleden wel eens goed gewerkt als ze zich zo voelde? => Dan belde ze een vriendin en ging iets dóen, potje kaarten, stuk wandelen, romantische film kijken, etc.
    • Haar doel is duidelijk en begrijpelijk. Het middel dat zij voor ogen heeft is mogelijk niet het meest geschikte…..
    • Met haar besproken wie ze gaat bellen om een afleidende activiteit te doen. Morgen gaat ze contact opnemen met haar behandelaar (huisarts, GGZ)

Bijlagen

De bouwstenen in de leerlijn psychische klachten

De leerlijnen

Kort Spoed Chron Ouderen Kind Psych SOLK Pall Preventie Praktijk


Medisch handelen Communicatie Maatsch. handelen Wetenschap Professionaliteit Diversiteit
Korte episode zorg
Spoedeisende zorg
Chronische zorg
Complexe ouderenzorg
Zorg voor het kind
Psychische klachten
SOLK
Palliatieve zorg
Preventie
Praktijkmanagement


Medisch handelen
Communicatie
Maatschappelijk handelen
Wetenschap
Professionaliteit
Diversiteit