Gezamenlijke besluitvorming - waarom

Uit Wiki HOVUmc
Versie door Jae Klaasen (overleg | bijdragen) op 28 mei 2019 om 21:30 (Full tekst pdf vervangen door link ivm copyright. Leidt-samen-beslissen-tot-minder-antibioticagebruik)
(wijz) ← Oudere versie | Huidige versie (wijz) | Nieuwere versie → (wijz)
Ga naar: navigatie, zoeken


Leerlijn communicatie
Auteur

Gert Roos

Stage

1e Huisartsstage

APC - Basisgespreksvaardigheden
Consulttaak

4. Uitleg en advies

Leerplek

Leergesprek
Praktijkleren
Onderwijsprogramma
Zelfstudie

Relevantie

Gezamenlijke besluitvorming (ook bekend onder de Engelse term ‘shared decision making’) heeft bewezen effect op patiënt-tevredenheid, therapietrouw en dus op behandeleffect. Uit onderzoek blijkt echter dat slechts een klein deel van de huisartsen gezamenlijke besluitvorming toepast in de spreekkamer.

Een oorzaak hiervan is de houding van de huisarts ten opzichte van dit onderwerp. Gebrek aan inzicht in en besef van het belang van gezamenlijke besluitvorming, staat het toepassen ervan in de weg. Omdat de effecten van deze vorm van patiëntgerichte communicatie zo duidelijk zijn, is het nodig om deze inzichten over te brengen op aios en huisartsen.

Doel

  • De aios ervaart zelf het belang van gezamenlijke besluitvorming;
  • De aios is zich bewust van haar eigen (voor)oordelen over gezamenlijke besluitvorming;
  • De aios is gemotiveerd om gezamenlijke besluitvorming toe te passen.

Gebruiksaanwijzing

Bron 1: hoofdstuk 1.5 uit het genoemde handboek (dat als basis dient voor het onderwijs over arts-patientcommunicatie binnen de huisartsopleiding) geeft een duidelijke samenvatting over het onderwerp gezamenlijke besluitvorming. Te gebruiken als voorbereiding op het onderwijs en ter zelfstudie.

Bron 2 is artikel uit Medisch Contact dat uitleg geeft over het concept 'gezamenlijke besluitvorming'; daarbij lichten de auteurs veel gehoorde voor- en tegenargumenten van gezamenlijke besluitvorming toe. Interessant als voorbereiding op de onderwijsmiddag en als zelfstudie om snel een duidelijk beeld te krijgen over dit onderwerp.

Bron 3: deze voorbereidingsopdracht maken de aios desgewenst voorafgaand aan het onderwijs. De uitwerking van de opdracht is het uitgangspunt voor een groepsgesprek over gezamenlijke besluitvorming. Suggesties voor aanvullende onderwijsactiviteiten naar aanleiding van deze opdracht:

  • een debat met stellingen over gezamenlijke besluitvorming ('patiënten vinden het prima dat de dokter voor hen beslist’, 'patiënten kunnen de keuzemogelijkheden niet goed genoeg overzien om mee te beslissen');
  • een groepsdiscussie starten door de aios op te stellen in een rij op basis van de mate van gemotiveerdheid tot gedeelde besluitvorming: 'hoe ver ben je in je motivatie (0-10)?', 'wat is er nodig om je motivatie 1 punt te laten toenemen?'.

Bron 4 bestaat uit drie artikelen die ingaan op het nut van gezamenlijke besluitvorming in de huisartspraktijk. Lezen als achtergrond informatie of als basis voor een leergesprek met hao of groepsdiscussie op de terugkomdag.

Bron 5 is een powerpoint-presentatie voor onderwijs over de motivatie achter het toepassen van gezamenlijke besluitvorming.

Bron 6 is voor wie de diepte in wil over gezamenlijke besluitvorming: een onderzoeksartikel over het gebruik van gezamenlijke besluitvorming in de praktijk.

Bron 7 is een handleiding voor docenten waarin een voorzet wordt gegeven voor de invulling van anderhalf tot twee uur onderwijs aan de hand van bovenstaande documenten (met name op basis van bron 3 en 5).

Onderwijsactiviteiten

De bouwsteen bestaat uit achtergrond-artikelen, verwijzingen naar het handboek arts-patientcommunicatie, een voorbereidingsopdrachten een powerpoint-presentatie. Zoals boven beschreven dienen ze ter zelfstudie, voorbereiding van onderwijs en als onderwijsmateriaal op de terugkomdag.

Bronnen

  1. Handboek effectieve communicatie in de huisartsenpraktijk, Dielissen et. al, NHG. Hoofdstuk 1.5 (door T. van de Weyden, hoogleraar huisartsgeneeskunde, Universiteit van Maastricht). In te zien op HOVumc, 12e verdieping.
  2. Een kort artikel 'Alles wat u moet weten over gedeelde besluitvorming' door o.a. P. Brand, kinderarts, Medisch Contact 2017.
  3. Voorbereidingsopdracht 'gezamenlijke besluitvorming'.
  4. Drie praktische artikelen over gezamenlijke besluitvorming: - 'Leidt samen beslissen tot minder antibioticagebruik?' T. van Esch, H&W 2019 - 'Therapieontrouw - who cares' C. Rietmeijer, H&W 2016 - 'Samen beslissen is beter' C. Rietmeijer, H&W 2014
  5. Powerpoint-presentatie 'Waarom gezamenlijke besluitvorming toepassen?'
  6. Couët N, Desroches S, Robitaille H et al. Assessments of the extent to which health-care providers involve patients in decision making: a systematic review of studies using the OPTION instrument. Health Expect. 2013;18(4):542-61 (https://doi.org/10.1111/hex.12054) (open access).
  7. Document 'Onderwijsprogramma: waarom gezamenlijke besluitvorming toepassen?'.

De bouwstenen in de leerlijn communicatie

De leerlijnen

Kort Spoed Chron Ouderen Kind Psych SOLK Pall Preventie Praktijk


Medisch handelen Communicatie Maatsch. handelen Wetenschap Professionaliteit Diversiteit
Korte episode zorg
Spoedeisende zorg
Chronische zorg
Complexe ouderenzorg
Zorg voor het kind
Psychische klachten
SOLK
Palliatieve zorg
Preventie
Praktijkmanagement


Medisch handelen
Communicatie
Maatschappelijk handelen
Wetenschap
Professionaliteit
Diversiteit